ΣΤΟΚΧΟΛΜΗ (). Ο Τζον Κλαρκ (John Clarke), ο Μισέλ Ντεβορέ (Michel H. Devoret) και ο Τζον Μαρτίνις (John M. Martinis) τιμήθηκαν την Τρίτη με το βραβείο Νόμπελ Φυσικής 2025 για «πειράματα που αποκάλυψαν την κβαντική μηχανική εν δράσει», όπως ανακοίνωσε η Επιτροπή Νόμπελ.

Ο 83χρονος Κλαρκ διεξήγαγε την έρευνά του στο Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνιας στο Μπέρκλεϊ, ο 67χρονος Μαρτίνις στο Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνιας στη Σάντα Μπάρμπαρα και ο 72χρονος Ντεβορέ στο Γέιλ και επίσης στο Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνιας στη Σάντα Μπάρμπαρα. Ο Κλαρκ, που ηγήθηκε της ερευνητικής ομάδας, δήλωσε στο «Associated Press» ότι ήταν «ευτυχής που έλαβε αυτό το βραβείο» μαζί με τους δύο συναδέλφους του.

John Matthew Martinis

Η σύζυγος του Μαρτίνις, Τζιν, είπε στους δημοσιογράφους του «Associated Press» που τηλεφώνησαν στο σπίτι του περίπου δυόμισι ώρες μετά την ανακοίνωση, ότι ο σύζυγός της κοιμόταν ακόμα και δεν είχε μάθει τα νέα. Είπε ότι στο παρελθόν είχαν μείνει ξύπνιοι τη νύχτα της απονομής του βραβείου φυσικής, αλλά σε κάποιο σημείο αποφάσισαν ότι ο ύπνος ήταν πιο σημαντικός.

Ο Ντεβορέ δεν ήταν άμεσα διαθέσιμος για επικοινωνία.

Το έργο που κέρδισε το Νόμπελ Φυσικής 2025

«Το φετινό βραβείο Νόμπελ Φυσικής παρέχει ευκαιρίες για ανάπτυξη της επόμενης γενιάς της κβαντικής τεχνολογίας, περιλαμβανομένης της κβαντικής κρυπτογραφίας, των κβαντικών υπολογιστών και των κβαντικών αισθητήρων», ανέφερε στην ανακοίνωσή της η επιτροπή απονομής των βραβείων.

Και οι τρεις επιστήμονες πραγματοποίησαν πειράματα με ένα ηλεκτρικό κύκλωμα με τα οποία κατέδειξαν επίπεδα κβαντομηχανικής σήραγγας και κβαντοποίησης της ενέργειας σε ένα αρκετά μεγάλο σύστημα που μπορεί να χωρέσει στην παλάμη, ανέφερε η Βασιλική Σουηδική Ακαδημία Επιστημών.

Ενα μεγάλο ζήτημα στη φυσική είναι εκείνο του μέγιστου μεγέθους ενός συστήματος που μπορεί να καταδείξει τα αποτελέσματα της κβαντικής μηχανικής.

Η κβαντική μηχανική περιγράφει τον τρόπο με τον οποίο λειτουργούν τα πράγματα σε απίστευτα μικρές κλίμακες, στο επίπεδο των σωματιδίων, για παράδειγμα, όταν μία μπάλα χτυπάει στον τοίχο και αναπηδά. Το βραβείο που ανακοινώθηκε την Τρίτη ανταμείβει πειράματα της δεκαετίας του 1980 που κατέδειξαν ότι ένα σωματίδιο σε κβαντική κλίμακα μπορεί στην πραγματικότητα να διαπεράσει ένα «φράγμα δυναμικού», μια περιοχή με υψηλότερη ενέργεια ακόμα κι αν η ενέργειά του δεν είναι αρκετή για να το υπερβεί – ένα φαινόμενο που αποκαλείται «φαινόμενο σήραγγας».

Η ιστορία και τα άλλα Νόμπελ του 2025

Είναι η 119η φορά που απονέμεται το βραβείο. Πέρυσι, οι πρωτοπόροι της Τεχνητής Νοημοσύνης Τζον Χόπφιλντ (John Hopfield) και Τζέφρι Χίντον (Geoffrey Hinton) κέρδισαν το βραβείο Φυσικής για τη συμβολή τους στη δημιουργία των θεμελίων της μηχανικής μάθησης.

Τη Δευτέρα, η Μαίρη Ε. Μπράνκοου (Mary E. Brunkow), ο Φρεντ Ράμσντελ (Fred Ramsdell) και ο Δρ Σιμόν Σακαγκούτσι (Shimon Sakaguchi) κέρδισαν το βραβείο Νόμπελ Ιατρικής για τις ανακαλύψεις τους σχετικά με τον τρόπο με τον οποίο το ανοσοποιητικό σύστημα αναγνωρίζει τα μικρόβια και δεν επιτίθεται στον οργανισμό μας.

«Associated Press», «ΑΠΕ-ΜΠΕ»